ZoomNews

Ευρωπαϊκή ενοποίηση και εθνικό σχέδιο

Δημήτρης Κατσαντώνης

Με τη συντριπτική νίκη Μακρόν σε προεδρικές και βουλευτικές εκλογές στη Γαλλία, ο εκλογικός κύκλος της Ευρώπης , από εκεί που έμοιαζε πριν από έξη μήνες ως ένας εφιάλτης, τώρα  αρχίζει να παίρνει τα χαρακτηριστικά της δυναμικής επανεκκίνησης για το εγχείρημα της ευρωπαϊκής ενοποίησης.

Οι γερμανικές εκλογές , που ακολουθούν, είναι σημαντικές αλλά δεν θα είναι καθοριστικές για το αν η Ε.Ε. θα παραμείνει ένας μεγάλος διεθνής παίκτης ή θα αποσυντεθεί. Τέτοιο διακύβευμα , ενώ υπήρχε στις άλλες ευρωπαϊκές εκλογές , δε φαίνεται να υπάρχει στη Γερμανία.

Η Ευρώπη , παρά την κρίση ή ίσως ακριβώς λόγω αυτής, έχει εισέλθει σε μία σημαντική φάση, μία φάση που σηματοδοτεί  ένα μεγάλο βήμα ολοκλήρωσης.

Δυστυχώς, η διαδικασία αυτή που μακροπρόθεσμα θα είναι θετική, ξεκινά με λανθασμένες πολιτικές και οικονομικές τακτικές. Οι λαοί της Ευρώπης, και πιο έντονα οι λαοί της νότιας Ευρώπης, νιώθουν αποξενωμένοι από αυτή τη διαδικασία της πολιτικής και οικονομικής ολοκλήρωσης – τη βιώνουν ως βίαιη προσαρμογή προς ένα αφιλόξενο μέλλον, χωρίς πραγματικά να υπάρχει ένας τέτοιος λόγος.

Δεν είναι απαραίτητα σοφός αυτός που λέει ότι ευρωπαϊκή ολοκλήρωση χωρίς λαούς με ευρωπαϊκή συνείδηση είναι μία ουτοπία. Ωστόσο, η ιστορική διαδικασία έχει ξεκινήσει. Και θα καταλάβει καλύτερη θέση στο μέλλον αυτός που θα έχει σχεδιάσει σωστά την υπέρβαση των παθογενειών του παρελθόντος.

Με βάση αυτή τη λογική η χώρα μας θα πρέπει γρήγορα και αυτοδύναμα να αντιμετωπίσει τα συσσωρευμένα προβλήματα του παρελθόντος.

Μέσα σε όλα αυτά, ξεχωρίζουν τρία μεγάλα θέματα: ο Δημόσιος Τομέας, η παραγωγική βάση και το χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Η Αναδιάρθρωση του Δημόσιου Τομέα πρέπει να γίνει σχεδόν από μηδενική βάση στη βάση των αναγκών εξυπηρέτησης των πολιτών και των επιχειρήσεων σε «στιγμιαίο» χρόνο με τη χρήση διαδικτύου και την επέκταση των ΚΕΠ ώστε να διεκπεραιώνουν τις εργασίες αυτές σε περιπτώσεις αδυναμίας ηλεκτρονικής πρόσβασης.

Πρέπει να σταματήσει η λογική των περικοπών με οριζόντια μέτρα δίχως  αξιολόγηση και στρατηγική στόχευση, που εκτονώνουν πιέσεις στο εκάστοτε μαλακό υπογάστριο ενός σαθρού πελατειακού εποικοδομήματος.

Είναι επιτακτική ανάγκη, ο ριζικός περιορισμός του δημόσιου τομέα με στοχευμένες αποκρατικοποιήσεις για τη μεταβίβαση παραγωγικών μέσων στον ιδιωτικό και κοινωνικό τομέα ,με κριτήρια την λειτουργία τους σε ένα ρυθμισμένο και εποπτευόμενο πλαίσιο ελεύθερων αγορών και την παραγωγική τους εκμετάλλευση που θα προσφέρει απασχόληση.

Η παραγωγική αναδιάρθρωση της οικονομίας πρέπει να αναδεικνύει την επιχειρηματικότητα και τις επιχειρήσεις σε κεντρικό μοχλό ανάπτυξης της οικονομίας ,με το κράτος και τις τράπεζες σε κρίσιμο αλλά επικουρικό ρόλο. Η προτεινόμενη αναδιάρθρωση πρέπει ταχύτατα να αντικαταστήσει το σημερινό μοντέλο της κρίσης με το οποίο κράτος και τράπεζες αποτελούν το λειτουργικό κέντρο της οικονομίας σε βάρος των επιχειρήσεων και των εργαζομένων  ,που απλώς χρηματοδοτούν τη αναπαραγωγή του στρεβλού συστήματος.

Παράλληλα, η αναδιάρθρωση βασίζεται στην ανάδειξη των ανοικτών και προσβάσιμων αγορών σε βασικό φορέα οργάνωσης της οικονομίας σε αντικατάσταση της κυριαρχίας των ειδικών επιχειρηματικών ή συντεχνιακών συμφερόντων, με ταυτόχρονη ενίσχυση του ρόλου των ανεξάρτητων αρχών ρύθμισης και εποπτείας της ελεύθερης λειτουργίας τους.

Στο πλαίσιο λειτουργίας των ελεύθερων αγορών, η ανάδειξη ισχυρών επιχειρήσεων με όρους ανταγωνισμού είναι μια υγιής εξέλιξη, με τον όρο ίσως  της φορολόγησης τυχόν υπερβάλλουσας μη επαναπενδυόμενης κερδοφορίας .

Ωστόσο, η κατεύθυνση της οικονομικής ανασυγκρότησης πρέπει να αποσκοπεί στην  πραγματική στήριξη της  μικρής και μεσαίας επιχείρησης με θέσπιση κινήτρων που θα αφορούν στη διευκόλυνση της ανάπτυξης τους.

Η αντιμετώπιση της κρίσης δεν μπορεί να γίνει με την «άνεση» της «φυσικής επιλογής» των αγορών. Χρειάζεται η επιτάχυνση των  εξελίξεων και η ενίσχυση των θετικών πολλαπλασιαστικών αποτελεσμάτων.  Χωρίς παρεμβάσεις που θα θίγουν το ευρωπαϊκό κεκτημένο είναι δυνατό να εξασκηθούν «έξυπνες κλαδικές» πολιτικές που εμμέσως θα διευκολύνουν συγκεκριμένες κλαδικές επιλογές όπως, η ανάπτυξη δικτύων που θα διευκολύνουν τις εξαγωγές, η ενίσχυση υποδομών σε περιοχές με συγκέντρωση εξαγωγικών βιομηχανικών μονάδων, η βελτίωση της εκπαίδευσης και κατάρτισης εργαζομένων (πχ ναυτιλία και τουρισμό) κλπ.

Στη χώρα μας πρέπει να προσεχθεί ιδιαίτερα η αγροτική παραγωγή.

Το σύγχρονο πλαίσιο αγροτικής  πολιτικής της ΕΕ, παρά τις βελτιώσεις που έχει επιφέρει δεν έχει οδηγήσει στην απελευθέρωση της δυναμικής της αγροτικής παραγωγής. Στόχος πρέπει να είναι η διεύρυνση της αγροτικής εκμετάλλευσης και η αύξηση της προστιθέμενες αξίας του κλάδου.

Θετικό ρόλο για μια τέτοια εξέλιξη θα αποτελούσε ενδεχομένως η έμμεση απαγόρευση εξαγωγών χύδην αγροτικών προϊόντων αρίστης ποιότητας μέσω φορολογικών αντικινήτρων. Με τον τρόπο αυτό τα ελληνικά αγροτικά προϊόντα είτε θα διοχετεύονται στην εγχώρια αγορά, είτε θα εξάγονται αποδίδοντας στην ελληνική οικονομία τον πλούτο που διαφεύγει σε χώρες που εκμεταλλεύονται την αδράνεια των ελλήνων παραγωγών και συνεταιρισμών.

Ο ανασχεδιασμός του χρηματοπιστωτικού και τραπεζικού συστήματος  θα πρέπει να γίνει έτσι ώστε να δοθεί  διέξοδος από το καθεστώς ελέγχου ρευστότητας από το τραπεζικό ολιγοπώλιο του παρελθόντος που συνέτεινε στην αναπαραγωγή και διεύρυνση της κρίσης.

Η αναδιάρθρωση αυτή δεν είναι δυνατό να οδηγήσει απλώς σε ένα ισχυρότερο τραπεζικό ολιγοπώλιο.

Απαιτείται η ριζική αναδιάρθρωση του χρηματοπιστωτικού συστήματος με κριτήριο τη μείωση του κόστους χρήματος και την διευκόλυνση της πρόσβασης του σε αυτό από τις επιχειρήσεις και τους πολίτες σε ένα ασφαλές περιβάλλον μειωμένων κινδύνων.  Σε αυτό συντείνει η απελευθέρωση της δυνατότητας ίδρυσης ιδιωτικών, μικρών, τοπικών και περιφερειακών τραπεζών και η εξυγίανση του θεσμικού πλαισίου λειτουργίας των συνεταιριστικών. Στόχος είναι η δημιουργία πολλών μικρών και μεγάλων, ιδιωτικών και συνεταιριστικών τραπεζών που θα διευκολύνουν την εμπορία του χρήματος με ανοικτό ανταγωνισμό ώστε να περιορισθεί επιτέλους το κόστος χρήματος στη χώρα και να προσεγγίσει τα μέσα επίπεδα των κρατών μελών της ΕΕ.

Επιπλέον η αναδιάρθρωση του χρηματοπιστωτικού συστήματος πρέπει να συντείνει στο περιορισμό του ρόλου των τραπεζών στη  λειτουργία της οικονομίας, ώστε να διευκολυνθούν οι επιχειρήσεις στην αναζήτηση χρηματοδοτικών κεφαλαίων απευθείας από τους επενδυτές υπό ένα καθεστώς διαφάνειας και εγγυήσεων που θα εποπτεύει η αναβαθμισμένη Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.

Ασφαλώς, όλα τα παραπάνω ούτε είναι εύκολο να γίνουν ούτε αποτελούν πανάκεια. Ίσως όμως συγκροτούν μία καλή βάση ώστε επιτέλους να προετοιμαστούμε σωστά για το μέλλον και έτσι, την επερχόμενη ευρωπαϊκή ολοκλήρωση να μην την υποστούμε απλώς αλλά να συμμετάσχουμε σε αυτή δυναμικά…

Related Posts

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *